Belfast linne

Die pennie wat val. Of die kloutjie by die oor bring. Kyk, dis nie sommer ‘n gegewe dat ek iets gaan kliek nie. En as ek die slag iets kliek, is dit ook nie noodwendig dat my kliek die regte kliek is nie.

Ons besoek die Titanic museum in Belfast. Wat ‘n lieflike plek. Uitstekend gedoen! Hul begin met Belfast se geskiedenis en hoe die mense op ‘n stadium daarheen gestroom het om werk te soek. Die industriële revolusie. Die fabrieke. Linne fabrieke. Belfast linne. BELFAST LINNE!

EK BORDUUR MET BELFAST LINNE! Pieng!, val die pennie. Dis HIER waar my uiters duur linne vandaan kom!

Linne word van vlas gemaak. Pieng! Vlassade. Flax seed. Wat ek eet.

Ons beweeg aan in die wonderlike museum wat gebou is op die presiese plek waar die Titanic gebou is. Ons sien van die presiese toerusting wat gebruik is. Ons ervaar hoe die boot te water gelaat is. Ek leer dat daar omtrent vir nog 480 mense plek was op reddingsbote (ongebruikte plekke). Dat die eerste reddingsbote net 12 mense opgehad het terwyl dit meer as 30 kon vat. Dat hul nie die ysberg waarskuwings gehoor het nie omdat die telekse oorvol was van mense in die eersteklas wat boodskappe uitgestuur het. Dat daar nie 24 uur mense op diens was wat inkomende boodskappe moes ontvang nie. Dat …

Manlief vra vir my: “Wat het jy geleer?” Ek: “Dat ons NOU ‘n linnefabriek moet loop soek. Sjoe! Ek betaal baie honderde rande vir ‘n meter borduurlap in Suid-Afrika en hier is ons nou op die plek waar dit gemaak word.” En hy? Dat die Titanic inderdaad in Belfast gebou is en nie in Liverpool soos iemand genoem het nie.

Ons soek ‘n materiaal winkel. Besluit vooraf dat ons nie heeldag gaan soek nie, net een winkel en dan moet ons verder ry. Die dame het nog nooit van 28 draad borduurlap gehoor nie. Al wat sy het, is 3 rolle sintetiese lap, 14 draad Aïda.

Ag wat. Dan koop ek maar weer Belfast linne in Suid-Afrika. Sy sê daar is nie meer linnefabrieke in Belfast nie. As ek reg onthou, was daar een nie te ver van die Titanic af nie, maar my pennie het bietjie skeef geval.

En nou twyfel ek. Ís dit ooit Belfast linne wat ek gebruik?

Toortsie

Waarna luister ek?

Ek hét mos al vertel van Libby, ‘n E-biblioteek waaraan ek behoort. Jy moet lid wees van jou plaaslike biblioteek en op dié manier kan jy dan inskakel by Libby. Ek lees e-boeke en luister audioboeke. Dis veral die audioboeke wat my lewe baie verryk, wat ‘n nuwe pad vir my oopgemaak het, want dit kan ek luister terwyl ek besig is met ‘n handwerkie of terwyl ek in die kombuis woel.

Ek luister meestal stories. Christine le Roux se Omnibus 8 en Elsa Winckler se Romanza Nostalgie is sommer net lekker ligte leesstof. Flying Angels, The Butler en Complications van Danielle Steel was heerlike luisterstof. A Duke for Diana deur Sabrina Jeffries was ‘n heerlike verrassing, ek het nog nooit van haar boeke gelees nie en sal beslis weer na haar boeke kyk. Jeffrey Archer is natuurlik in ‘n klas van sy eie en The Eleventh Commandment het nie teleurgestel nie. Ek sal beslis weer Karen Kingsbury se boeke lees, The Baxters en A Distant Shore was heerlik. Dis lieflike, mooi stories met ‘n Christelike inslag. Kantelpunt van Sophia Kapp, ‘n wonderlike, weldeurdagte boek met soveel dinge waarmee ek my kon vereenselwig. ‘n Boek van bevryding. Bookshop by the Sea, geskryf deur Denise Hunter, het net so lekker geluister. Daar is ook jeugboeke, soos ‘n Goeie dag vir Boomklim deur Jaco Jacobs. Dis regtig ‘n oulike boek om te lees.

Maar waaroor ek einlik wil skryf, is Tolbos deur Irma Joubert. Dis my eerste Irma Joubert wat ek luister. Ek het wel al stukkies voorlesing op die radio gehoor as dit toevallig aan is. In die keurigste, mooiste Afrikaans herleef ek die geskiedenis soos wat ons dit beleef het. Want Katrien is omtrent net so oud soos ek. Al verskil is dat ek regtig ‘n gelukkige kinderlewe gehad het terwyl sy haar ma op ‘n baie broos ouderdom verloor. Sy is rebels, kwaad, woedend. Sy wys my die lewe uit ‘n ander hoek. Soos die Voëlvry beweging. Ek was beslis daardie jare nie in dieselfde kamp as sy nie, maar vandag, as ek terugkyk en Tolbos lees, juig ek saam met haar oor die verandering en groei wat in ons land gebeur het. Besef ek dat elkeen van ons sy deeltjie bydra op sy eie manier. Sy, deur kwaad te wees, ek weer op my manier. Die geskiedenis, die politiek van die dag, PW met sy wysvinger … ek beleef dit weer saam met Katrien sonder dat dit ‘n geskiedenisboek is. Sonder dat dit té veel in my keel afgedruk word. Want, al lees en kyk ek nie nuus nie, al is ek nie betrokke by die politiek nie, leef ek mos vandag. Word ek beïnvloed deur die gebeure van die dag. Kan ‘n mens dit mos nie heeltemal ignoreer nie, want ek woon hier, ek leef hier. Irma Joubert, dankie. Dankie, dankie dankie vir hierdie pragtige boek! En dankie vir Carla Smith wat dit voorlees op ‘n wonderlike, meelewende manier.

Toortsie

(Terloops, ek het in hierdie week gehoor dat die Wes-Kaap se bib weer aanlyn is en dat mense wat gesukkel het om op Libby aan te teken , dit nou weer kan doen. Ek kan natuurlik niks waarborg nie, dis mos maar op hoorsê, maar dalk die moeite werd om weer te probeer.)

Een dag in die stad

Een dag in die stad is genoeg. Dít sê ek tien oor nege die oggend al terwyl ons in die verkeer sit en die dag lê nog voor. Dankie tog dat ek nie bestuur nie en kan sit en konsentreer op my hekelwerk.

Ons moet oor ‘n uur by ons bestemming wees wat nie soveel kilometers is nie en glo darem dat ons betyds sal wees. Alhoewel… teen tien kilometer per uur is stap dalk die beter opsie!

Dankie tog vir koerierdienste. Dankie tog vir internetbestellings wat ons lewens soveel makliker gemaak het. Wat help dat ons nie vir elke bakatel hoef stad toe te ry nie. Wat beteken dat elke pakkie op die koerier se bussie eintlik ‘n hele voertuig minder op die pad is. En die taxi’s wil ‘n mens moedeloos maak. Hul druk eenvoudig net in. Maar sê nou elkeen van daardie mense het ook nog in ‘n kar op sy eie gesit? Hoe het dit dan gelyk?

Maar soms, net soms, is dit wel nodig dat jy stad toe moet gaan. As kind was ek bang vir die middestad. As jongmens was dit ‘n opwindende dag as ek sou stad toe kom. Maar vandag? Net as dit regtig nodig is.

En tog hou ek daarvan om die stede van die wêreld te kan besoek. Iemand vra my nou die dag, in watter wêreldstad sal ek graag wil woon. Ek slaan ‘n ‘blank’. Wêreldstad? Nog nooit só daaroor gedink nie! Enige plek, solank ek net veilig voel. So ‘n rukkie later antwoord ek weer: Enige plek, maar verkieslik ‘n kleiner plattelandse dorp. Ek glo dat ek, as ek my die tyd sal gun, sal kan aanpas op enige plattelandse dorp. Ek sal die handwerkdames loop uitsnuffel en vra of ek deel van hulle mag word.

Maar vir eers bly ek net waar ek is en ek hoop dat die Here dit vir my moontlik sal maak om nog laaaaank daar te mag bly.

Toortsie

Liewe Prins Harry

Liewe Prins Harry

Ek skryf hierdie brief vir jou in Afrikaans, want dis my hartstaal waarin ek my die beste kan uitdruk. En die kans dat dit in elk geval by jou gaan uitkom, ongeag die taal, is sekerlik ‘n ronde nul. Maar dit wat ek hier skryf is al van gisteroggend af in my hart. Dit draai in my kop en eintlik moes ek dit gister geskryf het toe die woorde so vars en duidelik in my kop was.

Liewe Harry, ek is sommer net ‘n gewone boervroutjie hier van Suid-Afrika. Beslis nie iemand met wie jou paaie normaalweg sal kruis nie. Ek ken en verstaan nie eers presies die Britse Koningshuis en presies hoe dit werk nie. Maar ek is ‘n ma. ‘n Ouer. Iemand wat selfs kinders het. Iemand wat self ook ouers gehad het. Iemand wie se kop al baie gestamp het.

Harry (ek hoop nie jy gee om dat ek jou op die naam noem en nie u sê nie. Ek bedoel nie om disrespekvol te wees nie.), ek kan my op geen manier indink wat tussen jou en jou pa gebeur het nie. Ook nie hoe dit moes wees om in ‘n koningshuis groot te word nie. Ook nie wat jy as prins moes verduur nie. Al wat ek dink en weet is dat albei van julle se harte oneindig seer is en nie net julle twee se harte nie, maar almal na aan julle. Ai, Harry, ons as ouers maak maar foute. Baie foute. En ons doen dit omdat ons ook maar soms nie beter weet nie of omdat ons gedruk word of wat die rede ookal is. Maar wat ek weet is dat elke ouer sy kind oneindig liefhet, selfs die slegste van ouers. En ek weet dat jou pa, die koning, jou oneindig liefhet en ek kan nie dink dat hy ‘n slegte ouer sou wees nie. Ek weet dat hy jou liefhet.

Jy weet, selfs al was hy die koningin se seun, die uitverkore een, dat ook hy nie ‘n maklike paadjie sou stap nie. Netflix het vir my gewys hoe hy geboelie is as kind en ek wil amper sê, sy hele lewe lank. En nee, dit gee hom nie die reg om doelbewus verkeerde dinge teenoor jou te doen, wat ek nie weet en nie wil glo dat hy dit sou doen nie. Maar uit sy eie pyn, uit die agtergrond van wat hy moes beleef, uit die bagasie wat hy met hom moes saamdra, het hy opgetree na die beste van sy vermoë, selfs al was dit nie soos jy dit dalk sou wou hê nie. Want weet jy, ons as mense verskil. Ons persoonlikhede verskil. Ons liefdestaal verskil. En juis daarom wil ek glo dat hy vir jou die beste bedoel het.

Liewe Harry, ek volg nie al die skinderstories oor julle gesin nie. Om die waarheid te sê, probeer ek dit heeltemal ignoreer. Want dit is nie in my aard om enige skinderstories te wil volg en uit te ryg nie. En dalk is ek nou heeltemal van die punt af, maar dan is dit ook reg so. Maar as ouer, as ouer ‘tannie’, as Christen, wil ek jou vra: Wil jy nie maar jou pa vergewe vir wat hy aan jou gedoen het nie? Al het hy dit bewustelik gedoen. Al het hy dit selfs onbewustelik gedoen? Wil jy nie die foon optel en vir hom bel en sê: “Pa, ek het jou lief” nie. Selfs dalk, “Pa, ek vergewe jou onvoorwaardelik en wil sommer net jou seun wees.” Sonder voorwaardes. Sommer net omdat jy sy kind is. En, as jy die moed het, vra dalk vir hom ook om jou te vergewe …

Harry, die lewe is so kort. Asseblief. En jou pa is oud. Ag, en as jy nog wonder oor die kroningsgeleentheid … Gaan woon dit ASSEBLIEF by. Ter wille van jou pa! Asseblief! Gaan woon dit in liefde by. Sjoe! Hy het lank gewag vir hierdie geleentheid. Gaan wys hom hoe verskriklik trots jy op hom is. Gaan ondersteun hom.

En, as dit nou nie heeltemal te veel gevra is nie, jou broer … jy weet, julle is al wat julle het van julle gesin.

Tannie Toortsie

Die beste ek

Terwyl ek nou laatoggend my bed opmaak nadat ek eers my episode in die Goue Vroue se laaste avontuur geskryf het, hardloop die gedagtes in my kop. Dis darem wonderlik hoeveel ‘n mens groei in jou lewe as jy dit toelaat!

Ek sou NOOIT in my wildste drome dink dat ek deel van ‘n groep vroue sou wees wat saam die lafste, die avontuurlikste, die verbeeldingrykste stories skryf nie. Dat ek dit enigsins sou waag nie. Want ek kan nie skryf nie. Ek kan nie opstelle skryf nie. Ek het nie verbeelding nie. Wat sal die ander mense dink?

Totdat ek dit een dag gewaag het om te begin gesels op ‘n blog. Nadat ek Julie Julia gesien het en ek op daardie stadium so vereensaam het op die plaas. My kinders was almal iewers in ‘n koshuis en ek vasgevang in my rekenaarwerk op die plaas. My beste vriendin het dorp toe getrek. Ek het nie meer by mense uitgekom nie.

Maar ek het in my bidboek geskryf. En ek het ingeskryf vir kursusse waar die dosent telkens op my werkstukke positief melding gemaak het van my taalgebruik. En iewers het ‘n saadjie begin groei.

Nou skryf ek nie meer so baie nie, en dís waaroor my gedagtes hardloop. Ek lees ook nie meer so baie blogs nie en dis ‘n fout. Want ek kan ‘n vaardigheid wat ek aangeleer het, weer verloor as ek dit nie gebruik nie. En as ek nie blogs lees nie kan ek dalk later die pot heeltemal mis sit.

Ek sal nooit ‘n Deon Meyer of ‘n Chanette Paul wees nie. Dis okay. Want ek is Madelé Burger. Netso kan ek ook nie ‘n Zorada Temmingh word wat my orrelspel aanbetref nie of ‘n Martjie nie en dis ook okay. Ook nie ‘n Erna Visser wat my borduurwerk aanbetref nie. Of my ma wat statigheid en goeie smaak aanbetref nie. Of my pa in sy goedheid nie.

En dis my punt. Ek sal dalk nooit ‘n Billy Graham wees nie. Of ‘n Broer Andrew nie. En dis juis dít wat my vir baie jare gekniehalter het. Want dit maak nie saak hoe goed ek ‘n ding doen nie, daar is altyd iemand wat beter is in daardie spesifieke ding. Of dit naaldwerk is, of musiek of geloof of skryf of of of of … En solank jy na daardie stemmetjie luister wat jou dit vertel, is jy gedoem. Want jy kan jou bes probeer en hard werk en jou alles insit en jou totaal uitbrand en uitmergel en dalk nooit daardie punt bereik nie.

Of jy kan besluit om die beste jy te word. Om dit wat jy doen met oorgawe en passie te doen. Om JOU beste te gee en te wees. En dit te geniet. Jou roeping uit te leef en die beste JY te kan word. Want as jy baie mooi dink, is daar net een Toortsie in die wêreld. En net een Una. En een Woordnoot. En een Kameel. En een Bondelsgedagtes. Een Seegogga. Een Appeltjie. So kan ek aangaan. En ons is bedoel om net een te wees. Uniek. Goed genoeg.

Hoe lekker is dit nou!

Toortsie